متیلن بلو (Methylene Blue) / C.I. 52015 - برند Scharlau (EssentQ®️) - کد AZ02030025 - CAS 61-73-4

[شناسنامه فنی محصول | Technical Specifications]
- نام انگلیسی: Methylene blue / C.I. 52015
- نام فارسی: متیلن بلو (آبی متیلن)
- برند سازنده: Scharlau (سری تخصصی EssentQ برای کاربردهای استاندارد آزمایشگاهی با کیفیت تضمین شده)
- کد کاتالوگ: AZ02030025
- شماره CAS: 61-73-4
- شاخص رنگ (C.I.): 52015
- فرمول شیمیایی: $\text{C}_{16}\text{H}_{18}\text{N}_3\text{S}\text{Cl}$ (در فرم نمک کلرید)
- حالت فیزیکی: پودر کریستالی سبز تیره تا آبی تیره
- حلالیت: بسیار محلول در آب و الکل

---

[معرفی جامع و بیوگرافی محصول | Comprehensive Introduction]
متیلن بلو تولید شرکت Scharlau در سری EssentQ، یک رنگ کاتیونی قدرتمند است که به دلیل قابلیت رنگ‌آمیزی سریع و شدید، یکی از پرکاربردترین رنگ‌ها در محیط‌های آزمایشگاهی و پزشکی است. این ماده به طور خاص برای رنگ‌آمیزی اجزای سلولی، باکتری‌ها و شناسایی فعالیت‌های اکسیداسیون-کاهشی در محیط‌های بیولوژیکی استفاده می‌شود.

برای متخصصین کیمیا گستر پویش، تأمین این محصول از برند معتبر Scharlau* به این معناست که کاربر با ماده‌ای با خلوص استاندارد و ثبات رنگی بالا مواجه است. در تحلیل‌های میکروسکوپی، هرگونه ناخالصی در رنگ متیلن بلو می‌تواند باعث ایجاد حباب‌های ریز  یا رنگ‌آمیزی غیریکنواخت در لبه‌های سلول شود؛ اما سری EssentQ تضمین می‌کند که محلول حاصل، شفافیت کامل داشته باشد و نتایج رنگ‌آمیزی در تمام اسلایدهای یک پروژه، یکسان و قابل تکرار باشد.
Methylene Blue, supplied by Scharlau (Cat No. AZ02030025) under the EssentQ line with CAS 61-73-4, is a high-quality cationic dye essential for biological staining and redox indicators. Due to its strong affinity for acidic cellular components, it is widely used in microbiology and histology. For Kimiya Gostar Pouyesh, providing the EssentQ grade ensures that researchers obtain a consistent, impurity-free reagent, preventing staining artifacts and guaranteeing high-contrast visualization in microscopic analysis.
---
*[کاربردهای استراتژیک و آزمایشگاهی | Strategic Applications]
این ماده در حوزه‌های تخصصی زیر کاربرد حیاتی دارد:
1. میکروبیولوژی: استفاده در رنگ‌آمیزی‌های سریع باکتریایی و تشخیص سلول‌های زنده از مرده (Vital Staining) در کشت‌های سلولی.
2. پاتولوژی و بافت‌شناسی: به‌کارگیری برای رنگ‌آمیزی تاریک هسته سلول‌ها و شناسایی ترشحات مخاطی  در نمونه‌های بافتی.
3. شیمی تجزیه: استفاده به عنوان یک اندیکاتور اکسایش-کاهش  (Redox Indicator) در واکنش‌های شیمیایی.
4. تصفیه آب:* به‌کارگیری در فرآیندهای جذب  برای تست کارایی فیلترهای کربنی  و متریال‌های جاذب.

5. *پزشکی و داروسازی: استفاده در برخی کاربردهای موضعی برای درمان عفونت‌های سطحی یا به عنوان رنگ در محیط‌های جراحی.

---

[دانستنی‌های تخصصی و نکات کاربردی | Expert Insights & Facts]
آیا می‌دانید؟
- رنگ‌آمیزی انتخابی: متیلن بلو به دلیل بار مثبت، به شدت به اسید نوکلئیک  (DNA و RNA) و پروتئوگلیکان‌ها  متصل می‌شود، به همین دلیل هسته سلول‌ها را با شدت بیشتری نسبت به سیتوپلاسم رنگ می‌کند.
- خاصیت ضدباکتریال: این ماده در غلظت‌های خاص، خاصیت آنتی-سپتیک دارد و می‌تواند از رشد برخی میکروارگانیسم‌ها در محیط کشت جلوگیری کند.
- تغییر رنگ (Leuco-form): در محیط‌های کاهش‌یافته، متیلن بلو به لکو-متیلن بلو تبدیل شده و رنگش را از آبی به بی‌رنگ تغییر می‌دهد که اساس بسیاری از تست‌های بیوشیمیایی است.

---

[تحلیل فنی و مزایا | Technical Analysis]
- تضمین کیفیت EssentQ: این سری از محصولات Scharlau برای کاربردهایی طراحی شده که نیاز به خلوص بالا و قیمت رقابتی دارند، بدون اینکه کیفیت تحلیلی فدا شود.
- حلالیت سریع: پودر این محصول به گونه‌ای تولید شده که در آب مقطر به سرعت و بدون ایجاد توده (Clump) حل شود.
- کنتراست بالا: شدت رنگ آبی در این گرید باعث ایجاد تضاد شدید با پس‌زمینه بافت، که منجر به تشخیص راحت‌تر میکروسکوپی می‌گردد.

---

[راهنمای نگهداری و ایمنی | Handling & Safety]
- نگهداری: باید در ظرف کاملاً دربسته، در جای خشک و دور از تابش مستقیم نور نگهداری شود تا از تخریب ساختار رنگی جلوگیری گردد.
- ایمنی: این ماده باعث لکه شدن شدید پوست، لباس و سطوح می‌شود. در صورت تماس با چشم، باعث تحریک می‌گردد.
- تجهیزات حفاظتی: استفاده از دستکش نیتریل، روپوش و عینک ایمنی الزامی است.
- دفع: به دلیل رنگدانه قوی و اثرات شیمیایی، نباید مستقیماً در فاضلاب ریخته شود و باید طبق پروتکل‌های دفع مواد رنگی آزمایشگاهی مدیریت گردد.

---

 

متیلن بلو چیست؟

متیل تیونیوم کلراید که معمولاً متیلن بلو نامیده می شود، نمکی است که به عنوان رنگ و به عنوان دارو استفاده می شود. به عنوان یک دارو، عمدتا برای درمان متهموگلوبینمی با کاهش شیمیایی آهن آهن موجود در هموگلوبین به آهن آهن استفاده می شود. به طور خاص، از آن برای درمان سطوح متهموگلوبین که بیش از 30٪ است یا با وجود اکسیژن درمانی علائمی در آنها وجود دارد استفاده می شود. قبلاً برای درمان مسمومیت با سیانید و عفونت های دستگاه ادراری استفاده می شد، اما این استفاده دیگر توصیه نمی شود.

متیلن بلو معمولاً از طریق تزریق به داخل رگ تزریق می شود. عوارض جانبی شایع شامل سردرد و استفراغ است. در حالی که استفاده در دوران بارداری ممکن است به جنین آسیب برساند، عدم استفاده از آن در متهموگلوبینمی احتمالاً خطرناک‌تر است.

متیلن بلو اولین بار در سال 1876 توسط هاینریش کارو تهیه شد. این دارو در فهرست داروهای ضروری سازمان بهداشت جهانی قرار دارد.

از متیلن بلواستفاده می کند

Methemoglobinemia

متیلن بلو به عنوان دارویی برای درمان Methemoglobinemia استفاده می‌شود که می‌تواند از مصرف برخی داروها، سموم یا لوبیا در افراد مستعد ایجاد شود. به طور معمول، از طریق آنزیم های Methemoglobinemia ردوکتاز وابسته به NADH یا NADPH، Methemoglobinemia به هموگلوبین کاهش می یابد. هنگامی که مقادیر زیادی Methemoglobinemia به صورت ثانویه به سموم رخ می دهد، Methemoglobinemia ردوکتازها غرق می شوند. متیلن بلو، هنگامی که به عنوان پادزهر به صورت داخل وریدی تزریق می شود، خود ابتدا به لوکومتیلن بلو کاهش می یابد، که سپس گروه هِم را از Methemoglobinemia به هموگلوبین کاهش می دهد. متیلن بلو می تواند نیمه عمر Methemoglobinemia را از ساعت به دقیقه کاهش دهد. با این حال، در دوزهای بالا، متیلن بلو در واقع Methemoglobinemia را القا می کند و این مسیر را معکوس می کند.

متیل فن

این بخش گزیده ای از Hyoscyamine/hexamethylenetetramine/phenyl salicylate/methylene blue/benzoic acid است.
هیوسیامین / هگزامتیلن تترامین / فنیل سالیسیلات / متیلن بلو / اسید بنزوئیک (با نام های تجاری Methylphen، Prosed DS) یک ترکیب دارویی است. برای هیچ هدف پزشکی ایمن یا مؤثر نیست.

مسمومیت با سیانید

از آنجایی که پتانسیل کاهش آن شبیه اکسیژن است و می تواند توسط اجزای زنجیره انتقال الکترون کاهش یابد، دوزهای زیادی از متیلن بلو گاهی به عنوان پادزهر مسمومیت با سیانید پتاسیم استفاده می شود، روشی که برای اولین بار در سال 1933 توسط دکتر ماتیلدا مولدنهاوئر با موفقیت آزمایش شد. بروکس در سانفرانسیسکو، اگرچه اولین بار توسط بو ساهلین از دانشگاه لوند در سال 1926 نشان داده شد.

رنگ یا لکه

سلول های گونه انسان با متیلن بلو رنگ آمیزی شده است

کریستال های متیلن بلو
متیلن بلو در پلیپکتومی آندوسکوپی به عنوان مکمل سالین یا اپی نفرین استفاده می شود و برای تزریق به زیر مخاط اطراف پولیپ مورد استفاده قرار می گیرد. این اجازه می دهد تا صفحه بافت زیر مخاطی پس از برداشتن پولیپ شناسایی شود، که برای تعیین اینکه آیا بافت بیشتری باید برداشته شود یا خطر بالایی برای سوراخ شدن وجود داشته است مفید است. متیلن بلو همچنین به عنوان رنگ در کروموآندوسکوپی استفاده می شود و به منظور شناسایی دیسپلازی یا ضایعات پیش سرطانی بر روی مخاط دستگاه گوارش اسپری می شود. متیلن بلو تزریقی داخل وریدی به آسانی در ادرار آزاد می شود و بنابراین می توان از دستگاه ادراری برای آزمایش نشت یا فیستول استفاده کرد.

در جراحی هایی مانند تشریح غدد لنفاوی نگهبان، می توان از متیلن بلو برای ردیابی بصری تخلیه لنفاوی بافت های آزمایش شده استفاده کرد. به طور مشابه، متیلن بلو در عملیات ارتوپدی به سیمان استخوان اضافه می شود تا تمایز آسان بین استخوان بومی و سیمان فراهم شود. علاوه بر این، متیلن بلو سخت شدن سیمان استخوان را تسریع می کند و سرعت استفاده موثر سیمان استخوان را افزایش می دهد. متیلن بلو به عنوان کمکی برای تجسم / جهت‌یابی در تعدادی از دستگاه‌های پزشکی، از جمله یک فیلم درزگیر جراحی، TissuePatch استفاده می‌شود. در فیستول ها و سینوس های پیلونیدال از آن برای شناسایی دستگاه برای برداشتن کامل استفاده می شود.

گاهی اوقات در سیتوپاتولوژی، در مخلوط هایی از جمله Wright-Giemsa و Diff-Quik استفاده می شود. هم به هسته و هم به سیتوپلاسم رنگ آبی می دهد و هسته ها را بیشتر نمایان می کند. هنگامی که متیلن بلو "پلی کروم" می شود (در محلول اکسید می شود یا توسط متابولیسم قارچ "رسیده می شود"، همانطور که در اصل در پایان نامه دکتر D. L. Romanowsky در دهه 1890 ذکر شد)، به طور متوالی متیله می شود و تمام سه، دی را تشکیل می دهد. -، واسطه های مونو و غیر متیل که به ترتیب عبارتند از Azure B، Azure A، Azure C و تیونین. این اساس بخش بازوفیلیک طیف اثر رومانوفسکی-گیمسا است. اگر فقط از Azure B و Eosin Y مصنوعی استفاده شود، ممکن است به عنوان یک رنگ استاندارد Giemsa عمل کند. اما، بدون متیلن بلو، گرانول های نوتروفیل معمولی تمایل به رنگ آمیزی بیش از حد دارند و مانند گرانول های سمی به نظر می رسند. از سوی دیگر، اگر متیلن بلو استفاده شود، ممکن است به ایجاد ظاهر طبیعی گرانول‌های نوتروفیل کمک کند و همچنین ممکن است رنگ‌آمیزی هسته‌ها و گلبول‌های قرمز چند کروماتوفیل (رتیکولوسیت‌ها) را افزایش دهد.

یک کاربرد سنتی متیلن بلو، رنگ آمیزی درون حیاتی یا فوق حیاتی رشته های عصبی است، اثری که اولین بار توسط پل ارلیش در سال 1887 توصیف شد. محلول رقیق رنگ یا به بافت تزریق می شود یا روی قطعات کوچک تازه برداشته شده اعمال می شود. رنگ آبی انتخابی با قرار گرفتن در معرض هوا (اکسیژن) ایجاد می شود و می تواند با غوطه ور کردن نمونه رنگ آمیزی شده در محلول آبی مولیبدات آمونیوم ثابت شود. متیلن بلو حیاتی قبلاً برای بررسی عصب دهی ماهیچه ها، پوست و اندام های داخلی استفاده می شد. مکانیسم جذب انتخابی رنگ به طور کامل درک نشده است. از رنگ‌آمیزی حیاتی رشته‌های عصبی در پوست توسط ouabain جلوگیری می‌شود، دارویی که Na/K-ATPase غشای سلولی را مهار می‌کند.

تسکین دهنده

متیلن بلو به عنوان دارونما استفاده شده است. پزشکان به بیماران خود می گفتند که انتظار داشته باشند رنگ ادرارشان تغییر کند و این را نشانه ای از بهبود وضعیت آنها می دانستند. همین عارضه جانبی، استفاده از متیلن بلو را در مطالعات بالینی سنتی کنترل شده با دارونما، از جمله آزمایش هایی که برای اثربخشی آن به عنوان یک درمان آزمایش می شود، دشوار می کند.

سمیت ایزوبوتیل نیتریت

ایزوبوتیل نیتریت یکی از ترکیباتی است که به عنوان پاپر استفاده می شود، یک داروی استنشاقی که باعث ایجاد سرخوشی مختصری می شود.

ایزوبوتیل نیتریت به عنوان عامل متهموگلوبینمی شناخته شده است. متهموگلوبینمی شدید ممکن است با متیلن بلو درمان شود.

سمیت ایفوسفامید

یکی دیگر از کاربردهای متیلن بلو برای درمان سمیت عصبی ایفوسفامید است. متیلن بلو برای اولین بار برای درمان و پیشگیری از سمیت عصبی روانپزشکی ایفوسفامید در سال 1994 گزارش شد. یک متابولیت سمی ایفوسفامید، کلرواستالدئید (CAA)، زنجیره تنفسی میتوکندریایی را مختل می کند و منجر به تجمع نیکوتین آمید آدنین دی نوکلوتی (NADH) می شود. متیلن بلو به عنوان یک گیرنده الکترون جایگزین عمل می کند، و مهار NADH گلوکونئوژنز کبدی را معکوس می کند، در حالی که تبدیل کلرواتیلامین به کلرواستالدئید را نیز مهار می کند، و فعالیت های متعدد آمین اکسیداز را مهار می کند و از تشکیل CAA جلوگیری می کند. دوز متیلن بلو برای درمان مسمومیت عصبی ایفوسفامید بسته به استفاده همزمان از آن به عنوان ادجوانت در انفوزیون ایفوسفامید، در مقابل استفاده از آن برای معکوس کردن علائم روانپزشکی که پس از اتمام انفوزیون ایفوسفامید ظاهر می شود، متفاوت است. گزارش ها نشان می دهد که متیلن بلو تا شش دوز در روز منجر به بهبود علائم در عرض 10 دقیقه تا چند روز شده است. روش دیگر، پیشنهاد شده است که متیلن بلو داخل وریدی هر شش ساعت برای پیشگیری در طول درمان با ایفوسفامید در افراد با سابقه سمیت عصبی روانپزشکی ایفوسفامید تجویز شود. تجویز پیشگیرانه متیلن بلو یک روز قبل از شروع ایفوسفامید و سه بار در روز در طول شیمی درمانی ایفسفامید برای کاهش وقوع سمیت عصبی ایفسفامید توصیه شده است.

شوکه شدن

همچنین در شوک سپتیک و آنافیلاکسی استفاده شده است.

متیلن بلو به طور مداوم فشار خون را در افراد مبتلا به سندرم وازوپلژیک (شوک توزیع مجدد) افزایش می دهد، اما نشان داده نشده است که اکسیژن رسانی به بافت ها را بهبود می بخشد یا مرگ و میر را کاهش می دهد.

متیلن بلو در مسمومیت مسدود کننده کانال کلسیم به عنوان یک درمان نجات برای شوک توزیعی که به عوامل خط اول پاسخ نمی دهد استفاده شده است. شواهد برای استفاده از آن در این شرایط بسیار ضعیف و محدود به تعداد انگشت شماری از گزارش های موردی است.

رنگ آمیزی سلول های گونه انسان با متیلن بلو سلول های گونه انسان با متیلن بلو رنگ آمیزی شده است

کریستال های متیلن بلو

آسیب شناسی ناخوشایند یک مغز طبیعی و مغز یک بیمار تحت درمان با متیلن بلو قبل از مرگ.